WEBVTT

00:00:06.000 --> 00:00:14.000
« برتر موویز – مرجع دانلود فیلم و سریال » [ bartarmoviz ]

00:00:16.340 --> 00:00:18.140
اواسط تابستان‌ـه

00:00:21.700 --> 00:00:23.740
طوفانی درحال شکل‌گیری‌ست

00:00:30.980 --> 00:00:33.300
... جریان‌های بارانی رو راه می‌اندازه

00:00:38.420 --> 00:00:43.500
و منجر به شکل‌گیری سیل‌هایی می‌شه
... که به رودخونه‌های خروشان

00:00:49.900 --> 00:00:51.660
و دریاچه‌های غول‌پیکر می‌ریزند

00:00:57.180 --> 00:01:00.500
... اینجا، تنها جهان در منظومه شمسی ماست

00:01:00.500 --> 00:01:03.060
که طوفان‌های بارانی، به سطح برخورد می‌کنن

00:01:10.740 --> 00:01:13.220
تنها جهان، به‌جز زمین

00:01:18.500 --> 00:01:21.980
... حدود 1.4 میلیارد کیلومتری خورشید

00:01:21.980 --> 00:01:25.100
همزاد عجیب و طوفانی زمین قرار داره

00:01:25.440 --> 00:01:30.580
[تیتان]

00:01:32.460 --> 00:01:35.060
قمرِ زحل، یعنی تیتان
... از بعضی جهات

00:01:35.060 --> 00:01:36.900
بیش‌تر شبیه یه سیاره‌ست تا یه قمر

00:01:36.900 --> 00:01:39.260
از عطارد بزرگ‌تره

00:01:39.260 --> 00:01:43.340
... و از بعضی جهات، بیش‌تر از هر نقطه‌ای

00:01:43.340 --> 00:01:45.660
در منظومه شمسی، به زمین شباهت داره

00:01:45.660 --> 00:01:50.620
خب، می‌شه با لباس فضانوردی
... روی سطح تیتان ایستاد

00:01:50.620 --> 00:01:54.140
و به دریاچه‌ها نگاه کرد

00:01:54.140 --> 00:01:56.060
... می‌شه به آسمانش نگاه کرد

00:01:56.060 --> 00:02:02.500
و انتظار بارش باران روی شیشه کلاه رو داشت

00:02:02.500 --> 00:02:06.100
اما ظاهر می‌تونه فریبنده باشه

00:02:12.180 --> 00:02:17.380
دما روی سطح تیتان، حدود 180 درجه زیر صفره

00:02:17.380 --> 00:02:19.860
سردتر از اینه که بخواد
آبِ مایع روش وجود داشته باشه

00:02:24.300 --> 00:02:28.940
به‌جاش، این ابرها از ماده‌ای شیمیایی
... تشکیل شدن که روی زمین

00:02:28.940 --> 00:02:30.220
گازی اشتعال‌پذیرـه

00:02:32.100 --> 00:02:33.460
متان

00:02:37.460 --> 00:02:41.300
تیتان، جهانی‌ـه که توسط
طوفان‌های متانی شکل گرفته

00:02:43.820 --> 00:02:45.900
... تیتان تنها قمر منظومه شمسی‌ـه

00:02:45.900 --> 00:02:47.500
که جو ضخیم داره

00:02:47.500 --> 00:02:51.620
و این جو، محل انجام چرخه متان‌ـه

00:02:51.620 --> 00:02:55.460
فضایی که مایع، از دریاچه‌ها تبخیر می‌شه

00:02:55.460 --> 00:02:59.340
متراکم و تبدیل به ابر می‌شه
و به شکل باران، دوباره برمی‌گرده پایین

00:02:59.340 --> 00:03:03.060
اما تیتان تنها جهان طوفانی نیست

00:03:07.420 --> 00:03:11.060
از بین پویاترین و خشن‌ترین
... جهان‌های منظومه شمسی‌مون

00:03:15.220 --> 00:03:18.260
... تعداد اندکی مثل تیتان

00:03:18.260 --> 00:03:19.980
جو ضخیم دارن

00:03:24.060 --> 00:03:27.260
... سیاره‌هایی که طوفان‌های سولفوریک اسید

00:03:31.420 --> 00:03:34.260
... یا گردبادهای خاکی غول‌پیکر

00:03:36.340 --> 00:03:40.100
... و رعدوبرق‌هایی ده برابر قوی‌تر از

00:03:40.100 --> 00:03:43.020
رعدوبرق‌های آسمان زمین رو دارن

00:03:45.860 --> 00:03:48.580
و همچنین جهان‌هایی که
... طوفان‌هاش انقدر بزرگ می‌شن

00:03:48.580 --> 00:03:50.940
که کل سیاره رو در برمی‌گیرن

00:03:55.500 --> 00:04:01.660
[منظومه شمسی]

00:04:02.740 --> 00:04:07.650
[جهان‌های طوفانی]

00:04:08.600 --> 00:04:12.100
«مترجم: سـپهـر»
::. Overhaul .::

00:04:15.740 --> 00:04:19.780
... توی یک صبح آرام، مثل امروز

00:04:19.780 --> 00:04:22.900
... با طلوع خورشید بر فراز دشت‌های یوتا

00:04:22.900 --> 00:04:27.060
خیلی راحت می‌شه فراموش کرد
که ما توی یک جو زندگی می‌کنیم

00:04:29.180 --> 00:04:32.180
... اما جو ما، عامل حیات ما

00:04:32.180 --> 00:04:35.460
و عامل حیات سیاره‌مون‌ـه

00:04:45.300 --> 00:04:47.980
جو مثل مایع رفتار می‌کنه

00:04:47.980 --> 00:04:51.340
و این ویژگی، به‌شدت برای
سیاره‌ای مثل زمین، مهم‌ـه

00:04:52.620 --> 00:04:54.060
بذارید منظورم رو بهتون نشون بدم

00:04:58.020 --> 00:05:00.380
قشنگ معلومه خیلی توی
کمپ کردن سابقه دارم

00:05:02.220 --> 00:05:06.580
حالا، می‌خوام یه نمونه از جو زمین بسازم

00:05:06.580 --> 00:05:08.660
که اینجا، قهوه‌ست

00:05:08.660 --> 00:05:12.060
... و بعد، اگه یه‌خرده شیر توش بریزم

00:05:12.060 --> 00:05:15.260
که نسبت به قهوه، مایع غلیظ‌تری‌ـه

00:05:15.260 --> 00:05:19.820
و می‌بینید که می‌ره سمت انتهای قابلمه

00:05:19.820 --> 00:05:21.620
... و دلیلی که این کار رو کردم

00:05:21.620 --> 00:05:26.380
اینه که نشون‌تون بدم وقتی
به مایع گرما بدیم، چی می‌شه

00:05:28.700 --> 00:05:31.300
این رو به‌عنوان سیاره در نظر بگیرید
مثلا سیاره زمین

00:05:31.300 --> 00:05:33.780
که توسط خورشید، گرم می‌شه

00:05:33.780 --> 00:05:36.500
... این یعنی به‌طور طبیعی توی جومون

00:05:36.500 --> 00:05:40.220
شاهد اختلاف دما هستیم
... و چیزی که مهم‌ـه

00:05:40.220 --> 00:05:44.860
اتفاقی‌ـه که در پی رخ دادن
اختلاف دمایی، رخ می‌ده

00:05:44.860 --> 00:05:47.900
... الان می‌بینید که شیری که

00:05:47.900 --> 00:05:49.420
... ته قابلمه بود

00:05:49.420 --> 00:05:52.060
داره نسبت به قهوه که
بالاش قرار داره، گرم‌تر می‌شه

00:05:54.340 --> 00:05:58.940
و می‌خواد این اختلاف دمایی رو از بین ببره

00:05:58.940 --> 00:06:01.420
... پس فقط همین اختلاف دمایی

00:06:01.420 --> 00:06:04.540
باعث برابر شدن دما به شکل
زیبا و یکنواختی نیست

00:06:04.540 --> 00:06:07.900
بلکه می‌تونید ببینید ... همین

00:06:07.900 --> 00:06:10.620
می‌بینید؟ یه الگو داره شکل می‌گیره

00:06:10.620 --> 00:06:13.500
به‌شدت پیچیده‌ست

00:06:13.500 --> 00:06:16.860
توی جو هم دقیقا همین اتفاق می‌افته

00:06:16.860 --> 00:06:20.660
اما توی جو، به این الگوها و

00:06:20.660 --> 00:06:23.660
تلاطم‌ها می‌گیم آب‌وهوا

00:06:30.900 --> 00:06:35.420
باد، باران و طوفان رو می‌شه
... به‌عنوان ماحصل تلاش جو

00:06:35.420 --> 00:06:40.060
برای تبادل انرژی بین ناحیه
گرم و سرد دونست

00:06:45.100 --> 00:06:49.580
اگه جهانی جو داشته باشه
حتما نوعی آب‌وهوا هم داره

00:06:56.100 --> 00:06:58.220
... اما با پرواز فضاپیماها

00:06:58.220 --> 00:07:01.020
... و کاوش فضا، مشخص شده که

00:07:02.980 --> 00:07:07.860
... دما، فشا و مواد شیمیایی

00:07:07.860 --> 00:07:09.620
جو هر مکانی با مکان دیگه به‌شدت فرق می‌کنه

00:07:12.420 --> 00:07:17.180
و این یعنی با اینکه طوفان
در منظومه شمسی ما، رایج‌ـه

00:07:17.180 --> 00:07:20.900
اما توی هیچ دو جهانی مثل هم نیست

00:07:34.140 --> 00:07:37.580
از ستاره مشترک‌مون دور می‌شیم

00:07:37.580 --> 00:07:40.420
... در جست‌وجوی جهان‌های طوفانی

00:07:43.300 --> 00:07:46.100
از کنار سیاره‌ای عبور می‌کنیم
که هیچ جوی نداره

00:07:46.840 --> 00:07:50.170
[عطارد]

00:07:52.460 --> 00:07:55.540
و به جهانی می‌رسیم که دارای جوـه

00:08:00.300 --> 00:08:04.730
[زهره]

00:08:05.860 --> 00:08:10.700
... از دور، زهره یک سیاره آرام و زیباست

00:08:10.700 --> 00:08:12.340
که در فضا معلق‌ـه

00:08:14.380 --> 00:08:16.020
... اما وقتی یه‌خرده نزدیک می‌شیم

00:08:18.220 --> 00:08:21.180
سیاره، ذاتِ حقیقی خودش رو نشون می‌ده

00:08:26.300 --> 00:08:29.260
تنها چیزی که دیده می‌شه، ابرـه

00:08:29.260 --> 00:08:33.260
ابرهای طوفانی ضخیم و بی‌پایان

00:08:33.260 --> 00:08:35.980
که کل سطح رو پوشونده

00:08:40.500 --> 00:08:45.100
این تنها بالای پوشش ابری‌ـه که
‏20 کیلومتر ضخامت داره

00:08:47.300 --> 00:08:49.980
و توسط نیروهای طوفانی شکل گرفته

00:08:53.420 --> 00:08:56.340
زهره یک جهان طوفانی حقیقی‌ـه

00:09:02.580 --> 00:09:07.540
ابرهای روی زهره، درست شبیه
ابرهای طوفانی روی زمین هستن

00:09:07.540 --> 00:09:10.660
... شاید بشه گفت یه‌خرده شوم هستن اما

00:09:10.660 --> 00:09:12.700
... اما اگه زیرشون باشی

00:09:12.700 --> 00:09:15.140
اصلا جای نگرانی نداره

00:09:15.140 --> 00:09:18.860
خب، در اصل جای نگرانی داره

00:09:18.860 --> 00:09:20.380
از آب ساخته نشدن

00:09:22.340 --> 00:09:23.940
از این ساخته شدن

00:09:23.940 --> 00:09:27.060
سولفوریک اسید غلیظ

00:09:27.060 --> 00:09:30.060
حتی گفتنش هم ترسناک‌ـه

00:09:30.060 --> 00:09:33.540
... اما صبر کنید تا ببینید این ماده

00:09:33.540 --> 00:09:36.900
با موادی که من و شما
ازش ساخته شدیم، چی کار می‌کنه

00:09:36.900 --> 00:09:40.060
یعنی با مواد آلی
توی این آزمایش از شکر استفاده می‌کنیم

00:09:46.420 --> 00:09:48.900
می‌بینید که هنوز هیچی نشده
شروع به واکنش دادن کرده

00:09:48.900 --> 00:09:50.820
داره قهوه‌ای می‌شه
داره حباب می‌زنه

00:09:50.820 --> 00:09:53.500
... اسید سولفوریک غلیظ

00:09:53.500 --> 00:09:55.940
... که حدود 90 درصد غلظت داره

00:09:55.940 --> 00:09:59.460
دقیقا همون چیزیه که توی
ابرهای زهره وجود داره

00:09:59.460 --> 00:10:03.700
داره آب رو از شکر می‌کشه بیرون

00:10:03.700 --> 00:10:07.700
در حقیقت، این ماده تیره‌ای که می‌بینید، کربن‌ـه

00:10:07.700 --> 00:10:10.900
وقتی آب رو از شکر بگیرید
فقط کربن باقی می‌مونه

00:10:10.900 --> 00:10:12.380
الان واکنشش رو بهتون نشون می‌دم

00:10:12.380 --> 00:10:15.700
... فرمول شکر

00:10:15.700 --> 00:10:19.460
C12H22O11
... و سولفوریک اسید که

00:10:19.460 --> 00:10:27.060
H2SO4
... و تبدیل به کربن و آب می‌شه و

00:10:27.060 --> 00:10:30.780
قشنگ بوی سولفور دی‌اکسید رو می‌تونم حس کنم

00:10:30.780 --> 00:10:33.260
همینه و یه‌عالمه گرما

00:10:33.260 --> 00:10:34.780
... اما به این فکر کنید

00:10:34.780 --> 00:10:36.820
... این تازه شکر بود

00:10:36.820 --> 00:10:40.540
فکر کنید با مواد آلی بدن‌مون
چه واکنشی می‌ده

00:10:40.540 --> 00:10:42.900
!نگاه کنید

00:10:42.900 --> 00:10:46.660
... اگه از بین ابرهای زهره، چتربازی انجام بدی

00:10:46.660 --> 00:10:50.820
بنا به دلایلی، تبدیل به همچین ماده‌ای می‌شی

00:10:50.820 --> 00:10:54.020
پس گمون کنم نتیجه اخلاقی این داستان
اینه که توی زهره، چتربازی نکنید

00:11:01.940 --> 00:11:04.180
... اما با نادیده گرفتن این توصیه

00:11:04.180 --> 00:11:07.660
... و شیرجه زدن از بین ابرهای زهره

00:11:14.140 --> 00:11:17.700
به سطحی می‌رسیم که به‌طرز مرموزی آرام‌ـه

00:11:17.700 --> 00:11:19.980
... اما فشار هوا انقدر زیاده

00:11:19.980 --> 00:11:24.060
که انگار یک کیلومتر بری زیر اقیانوس

00:11:24.060 --> 00:11:26.300
اما یک تفاوت کلیدی داره

00:11:29.820 --> 00:11:33.140
... سطح زهره

00:11:33.140 --> 00:11:36.500
با دمای 460 درجه، از هر سیاره دیگه‌ای گرم‌تره

00:11:41.420 --> 00:11:44.180
همین باعث شکل‌گیری یکی از
ویژگی‌های این سیاره می‌شه

00:11:47.180 --> 00:11:50.260
چیزی که نباید روی این جهان سوزان، ممکن باشه

00:11:53.380 --> 00:11:57.620
کوهستانی که ظاهرا پوشیده از برف‌ـه

00:12:02.580 --> 00:12:05.220
آیا ممکنه روی زهره، برف بباره؟

00:12:13.820 --> 00:12:16.380
این ابرهای اسید سولفوریک
... علاوه بر اینکه به‌شدت وحشتناک

00:12:16.380 --> 00:12:19.660
و خورنده هستن، بسیار متراکمن

00:12:19.660 --> 00:12:22.300
برای همین اگه با تلسکوپ
... به زهره نگاه کنی

00:12:22.300 --> 00:12:24.940
فقط ابر می‌بینی

00:12:24.940 --> 00:12:27.260
... در واقع تا دهه 1950

00:12:27.260 --> 00:12:31.460
تصور می‌کردیم که زهره یه بهشت استوایی‌ـه

00:12:31.460 --> 00:12:35.860
اما دهه 1990، فضاپیما ماژلان
... با راداری به اونجا رفت

00:12:35.860 --> 00:12:39.620
که می‌تونست از بین ابرها
از سطح زهره عکس بگیره

00:12:39.620 --> 00:12:42.300
و همچین عکسی گرفت

00:12:42.300 --> 00:12:46.420
این یه رشته‌کوه پهناور
به اسم کوه ماکسول‌ـه

00:12:46.420 --> 00:12:49.180
... به‌شدت بزرگ‌ـه، اگه بخوایم مقایسه کنیم

00:12:49.180 --> 00:12:51.340
می‌شه گفت از کشور ویلز هم بزرگ‌تره

00:12:51.340 --> 00:12:55.220
نقاطی روی این کوهستان هستن
که ارتفاع‌شون به یازده کیلومتر می‌رسه

00:12:55.220 --> 00:12:59.060
به‌نظرم مایی که ذهن‌مون به دیدن
... سطحی مثل سطح زمین عادت کرده

00:12:59.060 --> 00:13:05.740
سخته این عکس رو ببینیم
و یاد اون ... نیفتیم

00:13:07.000 --> 00:13:08.580
[کوه ماکسول]
[رشته‌کوه]

00:13:08.580 --> 00:13:12.660
ماده‌ای که سطح کوه‌های زهره رو پوشونده
و بازتابش به رادار می‌رسه

00:13:12.660 --> 00:13:14.700
در واقع ظاهر برف رو تقلید می‌کنه

00:13:18.320 --> 00:13:19.700
[کوه اسکادی]
[مرتفع‌ترین قله: 11,687 متر]

00:13:19.700 --> 00:13:24.900
اما با شرایط طاقت‌فرسای زهره
وجود برف، غیرمحتمل‌ـه

00:13:26.140 --> 00:13:28.820
... فشار جوی سطح زهره

00:13:28.820 --> 00:13:32.060
‏90 برابر فشار زمین‌ـه

00:13:32.060 --> 00:13:34.660
دلیلش هم اینه که جو زهره
به‌شدت ضخیم‌ـه

00:13:34.660 --> 00:13:37.340
و 96 درصدش کربن دی‌اکسیدـه

00:13:38.580 --> 00:13:41.620
کربن دی‌اکسید، یه گاز گلخونه‌ای قوی‌ـه

00:13:41.620 --> 00:13:46.140
این یعنی با اینکه اجازه ورود
... نور خورشید رو می‌ده

00:13:46.140 --> 00:13:47.780
... و باعث گرم شدن سطح می‌شه

00:13:47.780 --> 00:13:49.980
... اما جلوی خروج این اشعه‌های مادون قرمز رو

00:13:49.980 --> 00:13:52.340
از سیاره می‌گیره

00:13:52.340 --> 00:13:56.020
نتیجه‌اش می‌شه اثر گلخونه‌ای

00:13:59.300 --> 00:14:00.940
زهره به‌شدت گرم‌ـه

00:14:00.940 --> 00:14:04.260
انقدر که گفته می‌شه زمینش می‌درخشه

00:14:04.260 --> 00:14:06.980
مثل فلزی که از کوره بیرون میاد

00:14:09.500 --> 00:14:12.580
این جهان گرم‌تر از این حرف‌هاست
که بخواد طوفان‌های برفی داشته باشه

00:14:16.220 --> 00:14:20.100
... اما اینکه این ماده برف‌مانند

00:14:20.100 --> 00:14:23.260
... فقط روی قله‌ها پیدا می‌شه

00:14:23.260 --> 00:14:24.620
یه سرنخ‌ـه

00:14:32.580 --> 00:14:35.020
کلید این ماجرا، ارتفاع‌ـه

00:14:38.020 --> 00:14:41.380
... هرچی توی جو زمین، بالا و بالاتر می‌ری

00:14:41.380 --> 00:14:44.220
فشار جوی کاهش پیدا می‌کنه

00:14:44.220 --> 00:14:46.900
و درک دلیلش هم خیلی ساده‌ست

00:14:46.900 --> 00:14:48.420
باید به این فکر کنید که فشار چیه

00:14:48.420 --> 00:14:52.140
وزن هوای بالای سرمونه

00:14:52.140 --> 00:14:55.420
و خب، فرض کنید 100 کیلومتر برید بالا

00:14:55.420 --> 00:14:56.900
می‌رسید به فضا

00:14:56.900 --> 00:15:00.540
دیگه هیچ جوی نخواهد بود
و فشار، صفر می‌شه

00:15:05.580 --> 00:15:07.260
... با افزایش ارتفاع

00:15:07.260 --> 00:15:09.420
نه‌تنها فشار کاهش پیدا می‌کنه

00:15:09.420 --> 00:15:11.500
بلکه دما هم میاد پایین

00:15:15.460 --> 00:15:18.580
در اصل، توضیحش به‌شدت پیچیده‌ست

00:15:18.580 --> 00:15:21.820
فیزیک‌دان‌ها بهش می‌گن جزئی

00:15:21.820 --> 00:15:23.460
اتفاق‌های زیادی رخ می‌ده

00:15:23.460 --> 00:15:26.580
یکیش اینه که
یک تکه هوا رو تصور کنید

00:15:26.580 --> 00:15:29.100
حجمی از هوا، هم‌سطح دریا

00:15:29.100 --> 00:15:33.380
این حجم هوا رو می‌برید بالا
... و با کاهش فشار

00:15:33.380 --> 00:15:35.500
مولکول‌هاش از هم فاصله می‌گیرن

00:15:35.500 --> 00:15:37.620
و در نتیجه، دما کاهش پیدا می‌کنه

00:15:37.620 --> 00:15:40.260
اما یه اتفاق دیگه هم می‌افته
... که به اثر گلخونه‌ای

00:15:40.260 --> 00:15:41.500
مربوط‌ـه

00:15:41.500 --> 00:15:44.540
نور خورشید می‌تابه، سطح رو گرم می‌کنه

00:15:44.540 --> 00:15:48.340
و سطح هم، اشعه‌ها رو
به سمت جو بازتاب می‌کنه

00:15:48.340 --> 00:15:49.860
که جو، اشعه‌ها رو در خودشون نگه می‌دارن

00:15:49.860 --> 00:15:53.140
و هرچی به سطح نزدیک‌تر باشی، هوا گرم‌تره

00:15:53.140 --> 00:15:55.700
حرفم اینه که اگه روی سیاره زمین
... از یه کوه بری بالا

00:15:55.700 --> 00:15:58.980
می‌تونی به نقطه‌ای برسی که
... دما انقدر پایین‌ـه

00:15:58.980 --> 00:16:02.340
که آب منجمد می‌شه و برف رو تشکیل می‌ده

00:16:02.340 --> 00:16:06.020
... و این خط جداکننده دو منطقه

00:16:06.020 --> 00:16:08.420
خط برفی نامیده می‌شه
دلیلش هم معلوم‌ـه

00:16:08.420 --> 00:16:12.020
... روی زهره هم یه چیزی می‌بینیم

00:16:12.020 --> 00:16:17.420
که شبیه خط برفی‌ـه اما
آب درش دخیل نیست

00:16:17.420 --> 00:16:19.140
پس چیه؟

00:16:23.340 --> 00:16:28.700
خط برفی زهره نشون می‌ده
که یه چیزی اون بالا منجمد می‌شه

00:16:28.700 --> 00:16:33.500
چیزی که نقطه انجمادش، بالاتر از آب‌ـه

00:16:33.500 --> 00:16:37.460
و می‌رسیم به ماده‌ای که
... روی زمین که از زهره خنک‌تره

00:16:37.460 --> 00:16:39.620
فقط به شکل جامد وجود داره

00:16:42.620 --> 00:16:46.540
... یکی از گزینه‌های اون مواد برف‌مانند که

00:16:46.540 --> 00:16:48.460
... کوهستان‌های زهره رو می‌پوشنن

00:16:49.580 --> 00:16:51.780
اینه

00:16:51.780 --> 00:16:53.740
این سولفید سرب‌ـه

00:16:53.740 --> 00:16:58.060
فرضیه‌مون اینه که سرب و گوگرد
... بخار می‌شن

00:16:58.060 --> 00:17:01.060
چون هوا گرم‌ـه و می‌رن توی جو

00:17:01.060 --> 00:17:04.900
اونجا خنک و متراکم می‌شه
و می‌ریزن روی کوهستان

00:17:04.900 --> 00:17:09.860
و واکنش‌شون باعث شکل‌گیری
این ماده‌ی نقره‌ای رنگ درخشان می‌شه

00:17:09.860 --> 00:17:12.340
خب، مطمئن نیستیم

00:17:12.340 --> 00:17:15.620
و دلیلش هم اینه که کاوش زهره، خیلی سخت‌ـه

00:17:15.620 --> 00:17:19.260
اگه بتونیم یه فضاپیما بفرستیم
... روی کوهستانش، عالی می‌شه

00:17:19.260 --> 00:17:22.900
اما از زمانی که فضاپیمای روسی
... در دهه 1980

00:17:22.900 --> 00:17:25.340
روی سطح زهره فرود اومد، دیگه چیزی نفرستادیم

00:17:25.340 --> 00:17:27.500
که خودِ اون هم خیلی دوام نیاورد

00:17:27.500 --> 00:17:29.740
اما تصور کنید این فرضیه درست باشه

00:17:29.740 --> 00:17:31.580
عجب منظره زیبایی می‌شه

00:17:34.300 --> 00:17:37.700
... به‌جای آب، گفته می‌شه که روی زهره

00:17:37.700 --> 00:17:40.220
سرب و گوگرد تبخیر می‌شن

00:17:45.140 --> 00:17:48.420
وقتی به حالت بخار در میان
با جریان هوا جابه‌جا می‌شن

00:17:48.420 --> 00:17:50.180
... و از ارتفاعات پایین

00:17:54.260 --> 00:17:56.580
به رشته‌کوه‌ها می‌رن

00:17:58.420 --> 00:18:02.900
جایی که به‌خاطر ارتفاع
... دما انقدری کاهش پیدا می‌کنه

00:18:06.500 --> 00:18:09.420
که به شکل کریستال، از آسمان می‌بارن

00:18:13.340 --> 00:18:18.300
و سطح کوهستان‌های زهره رو
با پوشش فلزی درخشان، می‌پوشونن

00:18:23.580 --> 00:18:28.140
و قله‌هایی برفی در جهانی جهنمی ایجاد می‌کنن

00:18:40.780 --> 00:18:43.900
... با خروج از جو نابودکننده زهره

00:18:47.580 --> 00:18:49.500
... به جست‌وجوی جهانی می‌ریم

00:18:49.500 --> 00:18:52.420
که می‌تونه نقطه مخالف زهره باشه

00:18:58.320 --> 00:19:00.060 line:20%
[زمین]

00:18:59.020 --> 00:19:01.130
برای رسیدن بهش
از سیاره خودمون عبور می‌کنیم

00:19:12.180 --> 00:19:15.060
همچنین از دو قمر سیب‌زمینی شکل

00:19:16.000 --> 00:19:17.940
[فوبوس]

00:19:17.940 --> 00:19:21.260
و به دورترین سیاره سنگی
از خورشید می‌رسیم

00:19:24.010 --> 00:19:28.750
[مریخ]

00:19:28.780 --> 00:19:30.980
... ما برای کاوش مریخ، بیش‌تر از هر جهان دیگه‌ای

00:19:30.980 --> 00:19:34.220
در منظومه شمسی، فضاپیما فرستادیم

00:19:37.060 --> 00:19:40.980
و به‌لطف عکس‌هایی که این
... ارتش رباتیک فرستادن

00:19:42.360 --> 00:19:45.280
[دره نیرگال - کانال رودخونه]
[عمر: 3.4 تا 4 میلیارد سال - مدارگرد مارس اکسپرس]

00:19:45.280 --> 00:19:47.100
... می‌دونیم که در گذشته

00:19:48.440 --> 00:19:52.050 line:20%
[دره مارس - کانال پشتیبان]
[عمر: 3.8 میلیارد سال - مدارگرد شناسایی مریخ]

00:19:48.700 --> 00:19:52.420
طوفان‌هایی مانند طوفان‌های زمین
سطح مریخ رو شکل دادن

00:19:55.560 --> 00:19:59.140 line:20%
[دره جیزرو - دلتا]
[عمر: 3.8 تا 4 میلیارد سال - مدارگرد مارس اکسپرس]

00:19:57.300 --> 00:19:59.420
... اما حدود چهار میلیارد سال قبل

00:19:59.420 --> 00:20:02.340
مریخ شروع به از دست دادن جوش کرد

00:20:02.340 --> 00:20:05.180
و تبدیل به سیاره‌ای شد که
... اصلا انتظار وجود

00:20:05.180 --> 00:20:07.180
طوفان رو درش نداشتیم

00:20:17.060 --> 00:20:19.820
... جو فعلی مریخ

00:20:19.820 --> 00:20:22.300
فقط یک درصد تراکم جو زمین رو داره

00:20:25.140 --> 00:20:29.060
و انقدر گردوخاک داره که طلوع خورشید
به رنگ آبی مشاهده می‌شه

00:20:36.500 --> 00:20:41.140
دمای سطح مریخ، به‌طور میانگین
‏60 درجه زیر صفرـه

00:20:43.700 --> 00:20:46.020
... مریخ شاید جهانی منجمد باشه

00:20:49.620 --> 00:20:51.980
اما فراتر از این حرف‌هاست

00:20:53.740 --> 00:20:57.700
خطوط عجیبی که غالبا
... ده‌ها متر عرض دارن

00:20:57.700 --> 00:20:59.620
روی سطحش کشیده شدن

00:21:03.390 --> 00:21:05.180
[مدارگرد شناسایی مریخ]

00:21:05.180 --> 00:21:09.540
برخلاف رودخونه‌های خُشک مریخ
این‌ها قدیمی نیستن

00:21:12.700 --> 00:21:15.980
می‌بینیم که به وجود میان و از بین می‌رن

00:21:17.540 --> 00:21:21.220
... انگار از عمد به وجود میان

00:21:21.220 --> 00:21:22.820
و از بین می‌رن

00:21:24.860 --> 00:21:27.940
... چه چیزی روی مریخ خشک و سرد

00:21:27.940 --> 00:21:31.620
ممکنه پشت این الگوهای تغییر شکل دهنده عجیب باشه؟

00:21:44.860 --> 00:21:47.140
اوه، نگاه کنید
... این

00:21:47.140 --> 00:21:51.460
موأب جای شگفت‌انگیزی‌ـه
ساختمان‌های اورانیومی

00:21:51.460 --> 00:21:55.140
اینجا معروف به یکی از عجیب‌ترین
مکان‌ها در غرب وحشی‌ـه

00:21:55.140 --> 00:21:57.940
و در دهه 1950، اینجا اورانیوم کشف شد

00:21:57.940 --> 00:22:01.140
پس همه‌جا سروصدا کرد
مثل تب طلا بود

00:22:01.140 --> 00:22:02.980
اما تب اورانیوم بود

00:22:02.980 --> 00:22:05.860
و همه از این استفاده می‌کنن

00:22:05.860 --> 00:22:08.860
آرایشگاه اتمی

00:22:08.860 --> 00:22:11.220
قهوه اتمی

00:22:11.220 --> 00:22:14.460
قهوه اتمی ... منم می‌خوام

00:22:15.860 --> 00:22:18.900
... سرنخ‌های حل معمای خطوط مریخی

00:22:19.920 --> 00:22:22.530 line:20%
[روحیه - در دهانه گاسو فرود آمد]
[‏4 ژانویه 2004]

00:22:21.500 --> 00:22:24.700
از دو مریخ‌نورد شگفت‌انگیز به دست اومدن

00:22:23.820 --> 00:22:26.850 line:20%
[فرصت ملقب به اوپی - در مریدیانی پلانوم فرود آمد]
[‏25 ژانویه 2004]

00:22:31.660 --> 00:22:34.540
روحیه و فرصت، مریخ‌نوردهای کوچکی بودن

00:22:34.540 --> 00:22:38.060
... و برخلاف مریخ‌نوردهای اتمی امروزه

00:22:38.060 --> 00:22:40.140
صرفا با نور خورشید کار می‌کردن

00:22:40.140 --> 00:22:43.700
و صفحات خورشیدی‌شون خیلی کوچک بودن
تقریبا انقدری بودن

00:22:43.700 --> 00:22:46.980
اون مریخ‌نوردها جوری طراحی شده بودن
که حدود سه ماه دوام بیارن

00:22:46.980 --> 00:22:50.740
چون مریخ یه جهان خُشک و بیابانی‌ـه

00:22:50.740 --> 00:22:54.020
و تمام مهندس‌ها فکر می‌کردن که
... به مرور زمان، صفحات خورشیدی‌شون

00:22:54.020 --> 00:22:57.500
پوشیده از خاک می‌شه و
برقش قطع می‌شه

00:22:57.500 --> 00:23:00.660
این اتفاق هم افتاد ... اما تا یه مدتی

00:23:03.620 --> 00:23:06.340
... به‌لطف سطح خاکی مریخ

00:23:06.340 --> 00:23:10.260
اولش، تولید برق صفحات خورشیدی
کاهش پیدا کرد

00:23:13.740 --> 00:23:16.340
... اما بعدش، ناگهان

00:23:16.340 --> 00:23:18.580
برق‌شون افزایش پیدا کرد

00:23:21.580 --> 00:23:25.980
یه چیزی داشت گردوخاک رو از روی
صفحات خورشیدی پاک می‌کرد

00:23:25.980 --> 00:23:29.700
و مریخ‌نوردها رو خیلی بیش‌تر از
حد انتظار، فعال نگه داشت

00:23:32.940 --> 00:23:36.620
زمانی نگذشت که تصاویر، به زمین رسیدن

00:23:40.620 --> 00:23:42.740
و سرنخی از اتفاقی که رخ داده بهمون دادن

00:23:47.980 --> 00:23:51.700
روی مریخ، مثل روی زمین
... نور خورشید بدون هیچ مانعی

00:23:51.700 --> 00:23:54.860
از جو عبور می‌کنه، به سطح می‌رسه
و سطح رو گرم می‌کنه

00:23:54.860 --> 00:23:57.780
اما روی مریخ، چون فشار جو خیلی کم‌تره

00:23:57.780 --> 00:23:59.060
و خیلی نازک‌تره

00:23:59.060 --> 00:24:02.140
هرچی به زمین نزدیک می‌شی

00:24:02.140 --> 00:24:03.860
اختلاف دما بیش‌تر می‌شه

00:24:03.860 --> 00:24:06.420
یعنی ممکنه روی خط استوای
... مریخ ایستاده باشم

00:24:06.420 --> 00:24:10.860
و زیر پام، 20 درجه باشه

00:24:10.860 --> 00:24:16.540
اما هوای دور سرم، 10 درجه زیر صفر باشه

00:24:16.540 --> 00:24:19.700
و این اختلاف دما، اثرات قدرتمندی داره

00:24:19.700 --> 00:24:23.580
عواقبی داره، چون می‌خواد
این اختلاف رو از بین ببره

00:24:23.580 --> 00:24:26.980
برای همین، هوایی که با زمین در ارتباط‌ـه
... گرم می‌شه

00:24:26.980 --> 00:24:28.980
و میاد بالا

00:24:28.980 --> 00:24:31.300
هوای گرم میاد بالا

00:24:31.300 --> 00:24:35.220
تحت شرایط درست، این هوایی
... که داره میاد بالا

00:24:35.220 --> 00:24:38.820
منطقه کم‌فشاری رو ایجاد می‌کنه
که هوای سرد می‌تونه واردش بشه

00:24:38.820 --> 00:24:43.340
در نتیجه یه سیستمی ایجاد می‌شه
که هوا می‌ره بالا و میاد پایین

00:24:43.340 --> 00:24:47.420
هوا می‌چرخه و یه ساختار باثبات رو ایجاد می‌کنه

00:24:47.420 --> 00:24:48.860
به اسم شیطان خاکی

00:24:48.860 --> 00:24:54.140
این یه مثال زیبا از اختلاف و عدم توازن‌ـه

00:24:54.140 --> 00:24:56.980
... که ساختاری موقتی ایجاد می‌کنن

00:24:56.980 --> 00:25:00.380
و توی این مورد، یه طوفان خاکی چرخنده‌ست

00:25:05.980 --> 00:25:09.380
این گردبادها که مرتبا توسط
... فضاپیماهای روی سطح مریخ مشاهده شدن

00:25:10.490 --> 00:25:12.180
[فرصت]
[ژانویه 2014]

00:25:12.180 --> 00:25:15.500
گمان می‌شه شیطان‌های خاکی
... از روی مریخ‌نوردها عبور کردن

00:25:15.500 --> 00:25:18.900
و گردوخاک روی صفحات خورشیدی رو
مثل جاروبرقی کشیدن داخل‌شون

00:25:19.960 --> 00:25:22.720
[فرصت]
[مارس 2014]

00:25:24.220 --> 00:25:27.620
... که باعث شد روحیه، شش سال کار کنه

00:25:27.620 --> 00:25:30.420
و فرصت، توقف‌ناپذیر بشه

00:25:33.700 --> 00:25:37.580
اما قدرت پاک‌کنندگی شیطان‌های خاکی
فقط روی مریخ‌نوردها اثر نمی‌ذاره

00:25:46.980 --> 00:25:50.380
... به‌واسطه جو نازک مریخ

00:25:50.380 --> 00:25:56.860
این شیطان‌های خاکی مریخ می‌تونن
تا 20 کیلومتر ارتفاع و 1 کیلومتر عرض داشته باشن

00:26:01.060 --> 00:26:02.540
... این گردبادهای بزرگ

00:26:02.540 --> 00:26:06.700
با حرکت‌شون، گردوخاک رو از روی
سطح مریخ بلند می‌کنن

00:26:06.700 --> 00:26:09.460
و سطح سنگی تیره زیرشون رو نمایان می‌کنن

00:26:15.940 --> 00:26:18.540
... و ردهایی بزرگ از خودشون به‌جا می‌ذارن

00:26:18.540 --> 00:26:22.140
که ما از فضا، به وضوح می‌تونیم ببینیم‌شون

00:26:26.860 --> 00:26:29.660
هیچ مریخی‌ای این خطوط رو ایجاد نمی‌کنه

00:26:29.660 --> 00:26:33.900
مجرم اصلی، طوفان‌های مریخی هستن

00:26:40.220 --> 00:26:43.340
اما شیطان‌های خاکی
صرفا نصف کلید معما هستن

00:26:44.540 --> 00:26:46.460
... ممکنه این مسیرها رو ایجاد کرده باشن

00:26:49.260 --> 00:26:51.900
اما یه چیز دیگه از بین می‌بردشون

00:26:58.220 --> 00:27:02.340
درست مثل زمین، مریخ هم یک مقدار کج‌ـه
که باعث شکل‌گیری فصول می‌شه

00:27:03.860 --> 00:27:07.780
تابستان در یک نیم‌کره
به معنای زمستان در نیم‌کره دیگره

00:27:07.780 --> 00:27:11.540
و یه اختلاف دمایی که می‌خواد از بین ببردش

00:27:16.300 --> 00:27:19.340
اما مریخ، نه اقیانوس داره و نه جو ضخیم

00:27:19.340 --> 00:27:22.020
تا به حرکت گرما در سرتاسر سیاره، کمک کنه

00:27:25.380 --> 00:27:27.660
... اما یه چیزی داره

00:27:29.740 --> 00:27:31.060
گردوخاک

00:27:32.940 --> 00:27:34.860
... با تداوم تابستان

00:27:34.860 --> 00:27:38.220
مقدار زیادی گردوخاک به‌خاطر گرما خورشید
وارد هوا می‌شه

00:27:43.620 --> 00:27:47.540
گردوخاک، نور خورشید رو جذب
و هوای اطرافش رو گرم می‌کنه

00:27:48.820 --> 00:27:51.860
باعث ایجاد نیروی بالا برنده می‌شه
و گردوخاک بیش‌تری از روی زمین بلند می‌شه

00:27:55.780 --> 00:27:59.460
... تا اینکه طوفانی شکل می‌گیره

00:28:03.100 --> 00:28:06.460
که رد تمام شیطان‌های خاکی‌ای
که توی مسیرش قرار می‌گیرن رو از بین می‌بره

00:28:15.540 --> 00:28:19.060
و هر چند سال یک بار
... این طوفان‌ها انقدر بزرگ می‌شن

00:28:21.260 --> 00:28:24.220
که کل سیاره رو در برمی‌گیرن

00:28:31.780 --> 00:28:35.740
در سال 2018، طوفانی سهمگین
... سطح مریخ رو برای چندین ماه

00:28:35.740 --> 00:28:37.540
... تاریک کرد

00:28:41.300 --> 00:28:45.180
و برای صفحات خورشیدی فرصت
این یه فاجعه بود

00:28:47.340 --> 00:28:50.340
فرصت بیش از 200 هزار عکس
... از سطح مریخ به زمین فرستاد

00:28:50.340 --> 00:28:54.660
و این آخرین عکسشه

00:28:54.660 --> 00:28:58.700
این قطعا زیباترین عکس نیست

00:28:58.700 --> 00:29:02.220
اما به‌نظرم به‌شدت حیرت‌انگیزه

00:29:02.220 --> 00:29:06.260
چون این ذرات، ستاره‌های توی آسمان نیستن

00:29:06.260 --> 00:29:08.300
نویز دوربینن

00:29:08.300 --> 00:29:11.620
چون وقتی این عکس گرفته شده
هوا بسیار تاریک بوده

00:29:11.620 --> 00:29:15.060
و این منطقه تاریک که می‌بینید
... سطح مریخ نیست

00:29:15.060 --> 00:29:20.660
در اصل، هیچی‌ـه
... چون برق فرصت

00:29:20.660 --> 00:29:25.180
درست قبل از اینکه این عکس رو
به‌طور کامل بفرسته، تموم شده

00:29:26.300 --> 00:29:30.260
... پس، بعد از 14 و نیم سال

00:29:30.260 --> 00:29:33.740
این آخرین چیزیه که فرصت دیده

00:29:33.740 --> 00:29:39.540
و جو مریخ، که مدت زیادی
اون رو زنده نگه داشت، شکستش داد

00:29:45.180 --> 00:29:48.420
اما تاریکی، نقش مهمی برای مریخ داره

00:29:49.620 --> 00:29:51.980
... وقتی نور کم‌تری به سطح می‌رسه

00:29:51.980 --> 00:29:55.580
اختلاف دمایی بین دو نیم‌کره
کاهش پیدا می‌کنه

00:29:59.180 --> 00:30:01.180
... و وقتی طوفان تموم می‌شه

00:30:02.460 --> 00:30:05.140
صفحه‌ای پاک از خودش به‌جا می‌ذاره

00:30:08.860 --> 00:30:13.180
و سطح رو برای شیطان‌های خاکی آماده می‌کنه
تا دوباره زمین رو گود کنن

00:30:25.900 --> 00:30:28.700
با پشت‌سر گذاشتن مریخ
... و چرخه خاکیش

00:30:31.060 --> 00:30:33.540
... به جست‌وجوی جوی

00:30:33.540 --> 00:30:34.900
کاملا متفاوت می‌ریم

00:30:38.300 --> 00:30:41.340
... اما اول، باید از کمربند سیارکی عبور کنیم

00:30:44.210 --> 00:30:45.100
[سرس]

00:30:45.100 --> 00:30:47.940
... که سیارک سرس وجود داره

00:30:51.780 --> 00:30:56.380
سه برابر فاصله خورشید از مریخ رو طی می‌کنیم

00:30:56.380 --> 00:30:58.500
و به جهانی از غول‌ها می‌رسیم

00:31:08.740 --> 00:31:11.260
... سیاره‌ای که دو برابر

00:31:11.260 --> 00:31:13.140
تمام سیاره‌های منظومه شمسی‌ـه

00:31:14.580 --> 00:31:17.660
اینجا بزرگ‌ترین جهان طوفانی‌ـه

00:31:18.800 --> 00:31:22.260
[مشتری]

00:31:22.260 --> 00:31:24.980
این سیاره که بیش‌تر از هیدروژن و هلیوم ساخته شده

00:31:24.980 --> 00:31:27.780
مشتری، یک غول گازی‌ـه

00:31:32.700 --> 00:31:37.180
که روش، طوفان‌ها می‌تونن از
خودِ سیاره زمین هم بزرگ‌تر باشن

00:31:45.660 --> 00:31:49.140
... از سال 2016، فضاپیمای جونو

00:31:49.140 --> 00:31:51.900
مشغول کاوش این سیاره غول‌پیکر بوده

00:31:53.740 --> 00:31:58.140
و متوجه شده که آب‌وهواش
اصلا آب‌وهوای آرامی نیست

00:32:02.220 --> 00:32:05.820
... طوفان‌های مشتری می‌تونن رعدوبرق‌هایی

00:32:05.820 --> 00:32:09.660
ده برابر قوی‌تر از رعدوبرق‌های زمین ایجاد کنن

00:32:14.340 --> 00:32:18.060
اکثر این رعدوبرق‌ها زیر
... لایه خارجی ضخیم مشتری

00:32:18.060 --> 00:32:19.660
که از جنس ابرهای یخی آمونیاکی‌ـه، قرار دارن

00:32:24.740 --> 00:32:27.900
... اما قوی‌ترین طوفان‌ها عبور می‌کنن

00:32:31.860 --> 00:32:36.620
و بهمون این اجازه رو می‌دن
که قشنگ این آتش‌بازی رو تماشا کنیم

00:32:45.740 --> 00:32:49.140
... شیوه شکل‌گیری رعدوبرق روی زمین

00:32:49.140 --> 00:32:51.220
خیلی برامون واضح نیست

00:32:51.220 --> 00:32:54.820
کریستال‌های یخی باید برن بالا
و تکه‌های تگرگ بیان پایین

00:32:54.820 --> 00:32:59.060
با هم برخورد کنن و در این حین
با هم تبادل الکترون انجام بدن

00:32:59.060 --> 00:33:01.100
و بارهای الکتریکی، تجزیه بشن

00:33:01.100 --> 00:33:03.420
... بالا و پایین ابر

00:33:03.420 --> 00:33:05.740
باردار می‌شن

00:33:07.780 --> 00:33:11.380
خب، مثل این می‌مونه که روی فرش راه بری

00:33:11.380 --> 00:33:14.060
و بعد به دستگیره در دست بزنی
و دچار برق‌گرفتگی بشی

00:33:14.060 --> 00:33:16.180
اما جرقه ابرها، خیلی بزرگ‌تره

00:33:16.180 --> 00:33:20.660
چیزی که می‌دونیم، اینه که
... توی همون منطقه از جو

00:33:20.660 --> 00:33:22.180
... برای اینکه رعدوبرق شکل بگیره

00:33:22.180 --> 00:33:25.780
باید هر سه حالت آب
وجود داشته باشن

00:33:25.780 --> 00:33:27.980
بخار، یخ و مایخ

00:33:32.180 --> 00:33:35.940
رعدوبرق به‌خاطر چرخه آب
روی سیاره ما خیلی رایج‌ـه

00:33:40.540 --> 00:33:43.340
اما مشتری، جهانی کاملا متفاوت‌ـه

00:33:43.340 --> 00:33:45.220
پنج برابر دورتر از خورشیده

00:33:49.740 --> 00:33:52.500
... به‌لطف جونو، می‌دونیم که جوش

00:33:52.500 --> 00:33:55.740
رد آب داره

00:33:55.740 --> 00:33:58.620
حدود یک‌چهارمِ یک درصد

00:34:02.820 --> 00:34:06.620
اما ممکنه این آب
عامل رعدوبرق‌های مشتری باشه؟

00:34:09.580 --> 00:34:11.980
همه‌مون توی مدرسه، چرخه آب رو یاد گرفتیم

00:34:11.980 --> 00:34:16.100
خورشید، آب رو گرم می‌کنه
تبخیر می‌شه، تبدیل به بخار آب می‌شه

00:34:16.100 --> 00:34:18.940
... می‌ره توی جو، خنک می‌شه

00:34:18.940 --> 00:34:21.340
متراکم و به شکل ابر می‌شه

00:34:21.340 --> 00:34:25.020
و به شکل باران، روی زمین می‌باره

00:34:25.020 --> 00:34:27.300
... چرخه آب یه نکته‌ای داره

00:34:27.300 --> 00:34:29.020
که به‌شدت مهم‌ـه

00:34:29.020 --> 00:34:33.140
چون یه سازوکار انتقال انرژی بسیار کارآمدـه

00:34:34.500 --> 00:34:37.340
اگه یه‌خرده آب از رودخونه بردارم

00:34:37.340 --> 00:34:40.260
... و بریزم توی این ظرف داغ

00:34:44.140 --> 00:34:47.460
آب به جوش میاد، تبدیل به بخار می‌شه

00:34:47.460 --> 00:34:50.140
و می‌ره توی جو

00:34:50.140 --> 00:34:53.540
بیاید عمیق‌تر به اتفاقی که افتاد نگاه کنیم

00:34:53.540 --> 00:34:59.180
مولکول‌های آب، در حالت مایع
به‌هم پیوند خوردن

00:34:59.180 --> 00:35:03.900
باید انرژی رو به‌صورت شعله
بهشون وارد کنم تا پیوند رو از بین ببرم

00:35:03.900 --> 00:35:06.540
و مایع رو تبدیل به بخار کنم

00:35:06.540 --> 00:35:09.500
برعکسش هم باید درست باشه

00:35:09.500 --> 00:35:12.860
بخار، دوباره تبدیل به مایع می‌شه

00:35:12.860 --> 00:35:16.900
پیوند دوباره شکل می‌گیره
و این انرژی، آزاد می‌شه

00:35:16.900 --> 00:35:21.460
و برای همینه که بخار، دست رو می‌سوزونه

00:35:21.460 --> 00:35:24.340
اتفاقی که می‌افته اینه که بخار آب
به دستم، که خنک‌تره، برخورد می‌کنه

00:35:24.340 --> 00:35:28.060
تبدیل به مایع می‌شه و
... با شکل‌گیری مجدد پیوندها

00:35:28.060 --> 00:35:31.540
مقدار زیادی انرژی آزاد می‌شه

00:35:36.460 --> 00:35:38.620
چرخه آب، مثل یه باتری عمل می‌کنه

00:35:41.820 --> 00:35:44.020
... روی زمین، وقتی آب تبخیر می‌شه

00:35:44.020 --> 00:35:46.860
انرژی خورشید رو جذب و ذخیره می‌کنه

00:35:51.860 --> 00:35:54.620
... تا اینکه وقتی تبدیل به ابر می‌شه

00:35:54.620 --> 00:35:56.500
توی جو آزادش می‌کنه

00:36:00.180 --> 00:36:03.780
توی یه ابر معمولی
... انرژی وقتی آزاد می‌شه

00:36:03.780 --> 00:36:05.780
که بخار تبدیل به مایع بشه

00:36:05.780 --> 00:36:08.220
معادل چند صد تُن تی‌ان‌تی‌ـه

00:36:08.220 --> 00:36:10.020
توی یه ابری مثل اون

00:36:10.020 --> 00:36:12.740
... حالا اگه یه طوفان بزرگ رو در نظر بگیرید

00:36:12.740 --> 00:36:15.900
و توی مدت طول عمرش
... انرژی‌ای که آزاد می‌کنه

00:36:15.900 --> 00:36:18.180
مثل چند هزار بمب اتم می‌مونه

00:36:24.820 --> 00:36:28.780
... با ورود انرژی خورشید به درون جو

00:36:28.780 --> 00:36:32.220
چرخه آب، انرژی طوفان‌های الکتریکی
زمین رو تامین می‌کنه

00:36:34.860 --> 00:36:37.620
اما این موضوع نمی‌تونه روی
مشتری هم صدق کنه

00:36:39.940 --> 00:36:42.740
این سیاره، فقط چهار درصد
... نور خورشیدی که ما

00:36:42.740 --> 00:36:44.140
روی زمین دریافت می‌کنیم رو دریافت می‌کنه

00:36:46.580 --> 00:36:50.220
و سطحی که می‌بینیم
... این ابرهای یخی آمونیاکی

00:36:50.220 --> 00:36:52.340
دمای 100 درجه زیر صفر دارن

00:36:56.740 --> 00:37:00.740
اما با مشاهده این سیاره
... با دوربین مادون قرمز

00:37:00.740 --> 00:37:03.180
می‌فهمیم که چه خبره

00:37:04.980 --> 00:37:07.100
... مشتری تقریبا دو برابر انرژی‌ای که

00:37:08.740 --> 00:37:11.420
از خورشید دریافت می‌کنه رو بازتاب می‌کنه

00:37:13.700 --> 00:37:16.260
مشتری عملا یه توپ گازی غول‌پیکره

00:37:16.260 --> 00:37:19.380
و واقعا هیچ جایی نداره که
... بخوای روش فرود بیای

00:37:19.380 --> 00:37:22.700
و جو تموم بشه
صرفا فشار افزایش پیدا می‌کنه

00:37:22.700 --> 00:37:25.540
و درنهایت، گازها تبدیل به مایع می‌شن

00:37:25.540 --> 00:37:29.900
و هسته‌اش، فلزهای جامد عجیبی هستن

00:37:29.900 --> 00:37:34.260
مشتری داره به‌خاطر جاذبه خودش، جمع می‌شه

00:37:34.260 --> 00:37:37.900
از زمان شکل‌گیریش، یعنی 4.5 میلیارد سال قبل
داره این کار رو انجام می‌ده

00:37:37.900 --> 00:37:43.020
و حتی الان هم، سالی یک میلی‌متر کوچک‌تر می‌شه

00:37:43.020 --> 00:37:46.460
اما همین اتفاق، مقدار زیادی
از این رو آزاد می‌کنه

00:37:51.060 --> 00:37:53.420
انرژی پتانسیل گرانشی

00:37:53.420 --> 00:37:56.220
همین آزادسازی انرژی، دمای مشتری رو بالا می‌بره

00:37:56.220 --> 00:37:59.820
دمای هسته‌اش، 24 هزار درجه‌ست

00:37:59.820 --> 00:38:01.940
اختلاف دمایی بسیار زیادی‌ـه

00:38:01.940 --> 00:38:05.700
و همین، انرژی طوفان‌های
مشتری رو تامین می‌کنه

00:38:10.540 --> 00:38:14.540
این گرمای درونی باعث می‌شه آب
روی مشتری، طوفان به وجود بیاره

00:38:14.540 --> 00:38:16.500
درست مثل زمین

00:38:21.780 --> 00:38:24.580
و برای همینه که مشتری
انقدر رعدوبرق داره

00:38:29.620 --> 00:38:32.420
آب به شکل بخار، بالا می‌ره

00:38:32.420 --> 00:38:35.220
انرژی گرمایی اعماق سیاره رو
با خودش حمل می‌کنه

00:38:39.740 --> 00:38:43.420
تا موقعی که به جایی در زیر
ابرهای یخی آمونیاکی می‌رسه

00:38:46.900 --> 00:38:49.940
... اونجا هوا انقدر خنک هست که متراکم

00:38:49.940 --> 00:38:52.620
و تبدیل به ریزقطرات آب و
کریستال‌های یخی بشه

00:38:57.180 --> 00:39:00.460
... انرژی آزادشده از این آب متراکم‌شده

00:39:00.460 --> 00:39:03.140
انرژی طوفان‌های سهمگین رو تامین می‌کنه

00:39:15.500 --> 00:39:18.420
... در بعضی نقاط، انقدر انرژی آزاد می‌شه

00:39:21.540 --> 00:39:25.660
که کریستال‌های یخی به سمت بالا
یعنی ابرهای یخی آمونیاکی کشیده می‌شن

00:39:31.740 --> 00:39:34.660
اینجا، آمونیاک نقش ضدیخ رو بازی می‌کنه

00:39:39.980 --> 00:39:44.980
و باعث ایجاد ابرهای طوفانی
با ارتفاع 60 کیلومتر می‌شه

00:39:46.580 --> 00:39:50.380
با اینکه دما، 100 درجه زیر صفرـه

00:39:57.220 --> 00:40:00.620
مشتری خیلی با زمین فرق می‌کنه

00:40:00.620 --> 00:40:04.100
یه غول گازی‌ـه
دما و فشار طاقت‌فرسا داره

00:40:04.100 --> 00:40:06.220
ترکیبات شیمیایی متفاوتی هم داره

00:40:06.220 --> 00:40:09.300
اما چرخه آب داره

00:40:09.300 --> 00:40:12.860
یه منطقه‌ای توی جوش هست
... که دما و فشار

00:40:12.860 --> 00:40:17.020
درست به حدی هستن که
آب به هر سه حالت وجود داشته باشه

00:40:17.020 --> 00:40:20.700
... و همین منطقه، نقش اصلی رو

00:40:20.700 --> 00:40:24.420
... توی فرار انرژی از اعماق سیاره

00:40:24.420 --> 00:40:27.580
و ورود به جو رو بازی می‌کنه
که باعث سیستم‌های طوفانی‌ای که می‌بینیم می‌شه

00:40:27.580 --> 00:40:32.220
و درنهایت، باعث می‌شه انرژی
... از درون سیاره

00:40:32.220 --> 00:40:33.940
به فضا، جریان پیدا کنه

00:40:48.580 --> 00:40:50.420
... با خروج از مشتری

00:40:51.700 --> 00:40:55.300
‏700 میلیون کیلومتر فضای خالی رو طی می‌کنیم

00:41:00.340 --> 00:41:04.060
تا به یک غول گازی دیگه
در منظومه شمسی می‌رسیم

00:41:08.750 --> 00:41:12.320
[زحل]

00:41:13.980 --> 00:41:17.620
زحل، بیش‌ترین قمر رو داره

00:41:17.620 --> 00:41:21.420
... حداقل 146 قمر داره

00:41:22.780 --> 00:41:24.380
که ما می‌شناسیم‌شون

00:41:27.180 --> 00:41:29.980
اما یکی‌شون خیلی خاص‌ـه

00:41:32.900 --> 00:41:37.180
جرمش بیش از 20 برابر
مجموع جرم تمام قمرهاست

00:41:41.740 --> 00:41:45.780
تنها قمر منظومه شمسی
که جوی ضخیم داره

00:41:48.050 --> 00:41:52.120
[تیتان]

00:41:53.900 --> 00:41:57.580
... اما چیزی که تیتان رو خاص می‌کنه

00:41:57.580 --> 00:42:01.180
اینه که به‌جز زمین
... فقط اینجا رو می‌شناسیم

00:42:03.140 --> 00:42:05.460
که همچین منظره‌ای داره

00:42:12.780 --> 00:42:15.900
... به‌لطف جو نیتروژنی ضخیم تیتان

00:42:15.900 --> 00:42:19.580
... و دمای -180 درجه

00:42:21.260 --> 00:42:25.260
متان که به‌طور طبیعی روی زمین
... به شکل گازـه

00:42:25.260 --> 00:42:27.020
می‌تونه به شکل مایع وجود داشته باشه

00:42:32.820 --> 00:42:36.940
توی آسمان، ابرهایی رو تشکیل می‌ده
که باران می‌بارن

00:42:36.940 --> 00:42:39.100
و دریاچه‌های پهناوری رو پُر می‌کنن

00:42:42.540 --> 00:42:46.700
اما همچین دریاچه‌هایی، همه‌جای
تیتان پیدا نمی‌شن

00:42:46.700 --> 00:42:49.580
فقط توی قطب‌ها قرار دارن

00:42:56.460 --> 00:43:00.300
با دور شدن از قطب‌ها
با جهانی کاملا متفاوت روبه‌رو می‌شیم

00:43:04.140 --> 00:43:05.700
... دشت‌های پهناور

00:43:07.140 --> 00:43:09.300
... تپه‌های شنی

00:43:11.460 --> 00:43:13.260
اینجا بیابان تیتان‌ـه

00:43:19.020 --> 00:43:20.900
... اما وقتی پایین‌تر می‌ریم

00:43:22.580 --> 00:43:25.300
منظره‌ای آشنا می‌بینیم

00:43:35.420 --> 00:43:37.420
دلیل اینکه این‌همه اطلاعات
... در مورد تیتان داریم

00:43:37.420 --> 00:43:42.300
به‌خاطر فضاپیمای کاسینی‌ـه

00:43:42.300 --> 00:43:44.740
در سال 2004 به منظومه زحل رسید

00:43:44.740 --> 00:43:48.740
و بیش از یک دهه، مشغول کاوش
اون سیاره و قمرهاش بود

00:43:48.740 --> 00:43:51.980
نه‌تنها فهمیده که تیتان
... یک جهان بیابانی‌ـه

00:43:51.980 --> 00:43:55.820
که دریاچه‌های متانی در قطب‌هاش داره
... بلکه

00:43:59.740 --> 00:44:04.860
همچین ویژگی‌هایی رو دید
که در بیابان‌هاش امتداد دارن

00:44:04.860 --> 00:44:08.860
و این ... یکی از اوناست

00:44:18.380 --> 00:44:22.660
مناطق بیابانی تیتان، با سطح‌های
رودخونه‌ای خُشک، تقاطع دارن

00:44:24.660 --> 00:44:30.180
بعضی‌هاشون سه هزار کیلومتر
از دریاچه‌های متانی تیتان در قطب، فاصله دارن

00:44:33.060 --> 00:44:35.140
پس با یک معما طرف هستیم

00:44:36.740 --> 00:44:39.140
چه چیزی این رودخونه‌ها رو به وجود میاره؟

00:44:42.340 --> 00:44:47.260
جنوب غربی ایالات متحده
مملو از همچین دره‌هایی‌ـه

00:44:47.260 --> 00:44:50.180
... و خیلی شبیه دره‌هایی هستن که کاسینی

00:44:50.180 --> 00:44:52.020
روی سطح تیتان مشاهده کرده

00:44:52.020 --> 00:44:55.020
دره‌های اینجا، به‌خاطر سیل به وجود اومدن

00:44:55.020 --> 00:44:57.820
توی ماه‌های تابستانی
... طوفان‌های موسمی آمریکای شمالی

00:44:57.820 --> 00:44:59.700
توی این زمین حرکت می‌کنن

00:44:59.700 --> 00:45:03.260
مقدار زیادی رطوبت که از
... خلیج کالیفرنیا اومده

00:45:03.260 --> 00:45:08.460
... باعث بارش باران توی این بیابان می‌شه

00:45:08.460 --> 00:45:11.580
و با جریان پیدا کردنش
این دره‌ها رو ایجاد می‌کنه

00:45:17.060 --> 00:45:20.540
اگه رودخونه‌های خُشک زمین
... منشاء فصل دارن

00:45:20.540 --> 00:45:23.340
آیا ممکنه قضیه در مورد
تیتان هم صدق کنه؟

00:45:29.740 --> 00:45:33.780
زحل هم درست مثل زمین
یه‌خرده انحراف داره

00:45:33.780 --> 00:45:37.420
یعنی زحل هم مثل زمین، فصل داره

00:45:37.420 --> 00:45:40.700
اما یک سال زحل، معادل 29 سال زمینی‌ـه

00:45:40.700 --> 00:45:45.300
یعنی هر فصل، حدود هفت سال طول می‌کشه

00:45:45.300 --> 00:45:51.300
تیتان هم به‌اندازه زحل، انحراف داره

00:45:51.300 --> 00:45:54.220
... الان توی نیم‌کره جنوبی تیتان، تابستان‌ـه

00:45:54.220 --> 00:45:57.100
نیم‌کره جنوبی به سمت خورشیدـه

00:45:57.100 --> 00:45:59.300
و با اینکه چند میلیارد کیلومتر فاصله داره

00:45:59.300 --> 00:46:01.940
خیلی شاهد افت انرژی توی
نیم‌کره جنوبی نیستیم

00:46:01.940 --> 00:46:04.940
... انقدری انرژی هست که توی اون هفت سال

00:46:04.940 --> 00:46:08.220
متان از دریاچه‌ها تبخیر بشه

00:46:08.220 --> 00:46:09.860
و بره توی جو

00:46:11.020 --> 00:46:13.700
[اکتبر 2004]

00:46:13.700 --> 00:46:15.660
کاسینی شاهد این اتفاق بود

00:46:17.300 --> 00:46:21.300
موقع تابستان نیم‌کره جنوبی
... از کنار تیتان عبور کرد

00:46:21.300 --> 00:46:23.390 line:20%
[ژوئن 2005]

00:46:21.300 --> 00:46:24.940
و وجود ابرهای متانی برفراز
قطب جنوبی رو مشاهده کرد

00:46:28.300 --> 00:46:31.580
... تجمع متان توی جو متان باعث

00:46:31.580 --> 00:46:33.380
آزادسازی مقدار زیادی انرژی می‌شه

00:46:33.380 --> 00:46:37.660
درست مثل تجمع آب توی جوِ خودمون
که باعث آزادسازی انرژی می‌شه

00:46:37.660 --> 00:46:40.820
و این آزادسازی انرژی
گام اول شکل‌گیری طوفان‌ـه

00:46:43.980 --> 00:46:47.220
اما ابرها توی قطب جنوبی نموندن

00:46:47.220 --> 00:46:51.500
کاسینی، این عکس رو سال 2010 از تیتان گرفت

00:46:51.500 --> 00:46:53.300
و به‌نظر شگفت‌انگیزه

00:46:53.300 --> 00:46:57.780
چون این یه طوفان، دور خط استوای تیتان‌ـه

00:46:57.780 --> 00:47:00.100
... ارزشش رو داره که بشینی و فکر کنی

00:47:00.100 --> 00:47:01.620
ببینی این چیه

00:47:01.620 --> 00:47:05.020
... عکسی از یه طوفان توی جو

00:47:05.020 --> 00:47:07.700
قمری‌ـه که دور زحل می‌چرخه

00:47:11.060 --> 00:47:14.620
در بیابان‌های تیتان
پاییز، هوا رو تغییر می‌ده

00:47:17.220 --> 00:47:21.500
طوفان‌هایی مثل طوفانی که کاسینی دید
از قطب می‌رسن

00:47:26.180 --> 00:47:28.820
جریانی از باران متانی ایجاد می‌کنن

00:47:31.260 --> 00:47:36.460
اما چون جاذبه روی تیتان
حتی از ماهِ خودمون هم کم‌تره

00:47:36.460 --> 00:47:40.300
قطرات باران، با سرعت یک‌ششم زمین
به روی سطح می‌بارن

00:47:45.540 --> 00:47:50.220
طوفانی با سرعت آهسته
... اما به‌قدری قدرتمنده

00:47:50.220 --> 00:47:53.780
که گفته می‌شه روزی 30 سانتی‌متر
باران متان می‌باره

00:47:58.860 --> 00:48:00.860
... باعث ایجاد سیل می‌شن

00:48:02.820 --> 00:48:07.420
و در عرض هزار سال، دره‌هایی رو
توی بیابان ایجاد می‌کنن

00:48:12.020 --> 00:48:15.380
و بعد به دشت‌های سیلابی پهناور می‌ریزن

00:48:28.260 --> 00:48:33.500
کاسینی این عکس‌ها رو گرفت

00:48:33.500 --> 00:48:36.020
این یکی از عکس‌های سطح تیتان‌ـه

00:48:36.020 --> 00:48:42.020
و گفته می‌شه این مناطق تاریک
متان مایع هستن

00:48:42.020 --> 00:48:44.020
سیل متان مایع

00:48:44.020 --> 00:48:49.060
چند سانتی‌متر عمق دارن
... اما مساحت این سیل

00:48:49.060 --> 00:48:53.180
چیزی به‌اندازه مجموع مساحت یوتا و آریزوناست

00:48:53.180 --> 00:48:56.660
... و درست چند ماه بعد

00:48:56.660 --> 00:49:00.100
این عکس از همون منطقه تیتان گرفته شده

00:49:00.100 --> 00:49:03.340
می‌بینید که سیل از بین رفته

00:49:03.340 --> 00:49:07.500
تمام متان بخار شده و دوباره رفته توی جو

00:49:07.500 --> 00:49:09.980
در عرض چند ماه

00:49:09.980 --> 00:49:12.380
و طوفان تموم شده

00:49:19.900 --> 00:49:24.300
در سال 2022، پنج سال بعد از پایان ماموریت کاسینی

00:49:26.100 --> 00:49:29.780
تلسکوپ فضایی جیمز وب
... اشعه مادون قرمزش رو به

00:49:29.780 --> 00:49:31.820
دورترین قمر زحل تاباند

00:49:34.700 --> 00:49:39.260
اون زمان، اواخر تابستان
در نیم‌کره شمالی تیتان بود

00:49:39.260 --> 00:49:42.380
و تلسکوپ یه چیز حیرت‌انگیز رو مشاهده کرد

00:49:45.540 --> 00:49:48.180
ابرهای بزرگ برفراز قطب شمالی

00:49:47.850 --> 00:49:52.410 line:20%
[طوفان]

00:49:48.180 --> 00:49:51.380
طوفان‌ها، به مقصدشون رسیده بودن

00:49:55.460 --> 00:49:58.460
... اکنون باور بر اینه که طوفان‌های تیتان

00:49:58.460 --> 00:50:00.780
... در سفری 29 ساله

00:50:02.620 --> 00:50:05.380
از یک قطب به قطب دیگه
می‌رن و برمی‌گردن

00:50:09.820 --> 00:50:14.660
با حرکت‌شون، سیل‌های متانی ایجاد می‌کنن
... که در طول هزاران سال

00:50:14.660 --> 00:50:17.300
دره‌هایی رو در بیبان‌های تیتان ایجاد می‌کنن

00:50:20.300 --> 00:50:26.020
رودخونه‌هایی فصل روی قمری
که 1.2 میلیارد کیلومتر با زمین فاصله داره

00:50:31.780 --> 00:50:34.500
تیتان واقعا جهان حیرت‌انگیزی‌ـه

00:50:34.500 --> 00:50:37.100
با اینکه همیشه شفق‌ـه

00:50:37.100 --> 00:50:41.020
و انتظار داریم که سرد و یخ‌زده باشه

00:50:41.020 --> 00:50:43.500
اما به‌شدت جو پویایی داره

00:50:43.500 --> 00:50:48.140
طوفان و جریان‌های موسمی فصلی داره
که توی سطح جریان دارن

00:50:48.140 --> 00:50:52.220
و شبیه جریان‌های موسمی یوتا و آریزوناست

00:50:52.220 --> 00:50:54.980
... دلیلش اینه که به‌خاطر دما

00:50:54.980 --> 00:50:58.620
آب، انرژی رو توی جو جابه‌جا نمی‌کنه

00:50:58.620 --> 00:51:01.540
همه کارها رو یه ماده دیگه انجام می‌ده

00:51:01.540 --> 00:51:04.580
متان‌ـه که نقش اصلی رو داره

00:51:10.260 --> 00:51:14.660
این، داستان جهان‌های طوفانی
منظومه شمسی ما بود

00:51:18.180 --> 00:51:22.300
ساختارهای زیبا و پیچیده‌ای که
بهشون می‌گیم آب‌وهوا

00:51:22.300 --> 00:51:26.220
از جوی به وجود میان که
همگی سعی بر انجام یک کار دارن

00:51:30.900 --> 00:51:34.540
انتقال انرژی برای ایجاد توازن
بین گرما و سرما

00:51:40.180 --> 00:51:43.420
... اما چیزی که باعث تفاوت این جهان‌ها می‌شه

00:51:48.300 --> 00:51:51.420
... ماده‌ایه که نقش اصلی رو

00:51:51.420 --> 00:51:53.180
توی انتقال انرژی به‌عهده داره

00:52:01.700 --> 00:52:04.620
... شیمی، چیزیه که بین گرمای ستاره‌ها

00:52:04.620 --> 00:52:06.540
و سرمای فضا رخ می‌ده

00:52:06.540 --> 00:52:10.060
و روی سطح سیاره‌ها و قمرها هم نقش داره

00:52:10.060 --> 00:52:12.940
محل اجراش، جوـه

00:52:12.940 --> 00:52:15.860
طوفان‌ها سطح جهان‌ها رو شکل می‌دن

00:52:15.860 --> 00:52:19.580
روی زهره، کوهستان‌ها ممکنه
با فلز پوشیده شده باشن

00:52:19.580 --> 00:52:23.860
و روی قمر زحل، یعنی تیتان
ممکنه باران متانی بباره

00:52:23.860 --> 00:52:28.580
اینجا روی زمین، جو باعث
شکل‌گیری حیات شده

00:52:28.580 --> 00:52:31.660
اما منظومه شمسی ما
... یکی از چند میلیارد

00:52:31.660 --> 00:52:35.060
منظومه شمسی‌ای که فقط
توی کهکشان راه شیری وجود داره

00:52:35.060 --> 00:52:40.780
پس تصور کنید این واکنش‌های شیمیایی
... چه طبیعت‌های حیرت‌انگیزی رو

00:52:40.780 --> 00:52:42.540
ممکنه اونجاها خلق کرده باشن

00:52:47.830 --> 00:52:52.000
«زیرنویـس از: سـپهـر»
::. @OverhaulSubs :کانال تلگرام .::

00:52:58.740 --> 00:53:00.710
[منظومه شمسی]
[مرزهای جدید]

00:53:03.340 --> 00:53:06.660
بخش مسیریابی تایید کرد که
چترنجات باز شده

00:53:08.540 --> 00:53:10.340
مانور تراکم آغاز شده

00:53:10.340 --> 00:53:12.180
حدود 20 متری سطح

00:53:14.720 --> 00:53:17.790
[سوجورنر]
[در سال 1997 فرود آمد]

00:53:17.820 --> 00:53:22.180
برای چندین دهه، ناسا از مریخ‌نوردها
برای کاوش سطح مریخ استفاده کرده

00:53:19.140 --> 00:53:20.840 line:20%
[روحیه]
[در سال 2004 فرود آمد]

00:53:24.380 --> 00:53:25.620
[فرصت]
[در سال 2004 فرود آمد]

00:53:25.620 --> 00:53:27.860
... اما چون مریخ، یک جهان طوفانی‌ـه

00:53:27.940 --> 00:53:30.060
[کنجکاوی]
[در سال 2012 فرود آمد]

00:53:30.060 --> 00:53:31.900
... جهانی که جو داره

00:53:32.610 --> 00:53:34.220
[استقامت]
[در سال 2020 فرود آمد]

00:53:34.220 --> 00:53:35.780
یک راه دیگه هم وجود داره

00:53:38.860 --> 00:53:41.260
نبوغ، یه هلیکوپتره

00:53:41.260 --> 00:53:46.020
اولین فضاپیمایی‌ـه که ساختیم
تا به یه جهان دیگه پرواز کنه

00:53:48.340 --> 00:53:51.860
... در سال 2021، بعد از رفتن به مریخ

00:53:51.860 --> 00:53:54.700
... با آخرین مریخ‌نورد ناسا، یعنی استقامت

00:53:56.820 --> 00:53:59.340
نبوغ، تاریخ‌ساز شد

00:54:00.960 --> 00:54:03.720
[دوربین مست‌کم-زدِ استقامت]

00:54:03.980 --> 00:54:08.460
پره‌ها می‌چرخه، بلند شد، داره ارتفاع می‌گیره

00:54:08.460 --> 00:54:12.900
اطلاعات ارتفاع تایید می‌کنه
... که نبوغ موفق به اجرای

00:54:12.900 --> 00:54:15.980
!اولین پرواز یک شیء پرنده در سیاره‌ای دیگر شده

00:54:17.940 --> 00:54:21.940
!پرواز اول نبوغ، خیلی باحال بود

00:54:21.940 --> 00:54:25.420
یکی از اون لحظاتی بود که آدم می‌گه
"خدای من، کار کرد"

00:54:25.420 --> 00:54:27.140
همین‌طوری آزمایش می‌کنید

00:54:27.140 --> 00:54:29.220
تمام تلاش‌تون رو می‌کنید
که یه چیزی رو طراحی کنید

00:54:29.220 --> 00:54:32.220
اما وقتی می‌بینید روی
... سطح مریخ کار می‌کنه

00:54:32.220 --> 00:54:34.300
... بهش می‌گیم لحظه برادران رایت

00:54:34.300 --> 00:54:35.700
اما برای یه سیاره دیگه

00:54:36.370 --> 00:54:39.490
[ناوکمِ نبوغ]

00:54:43.900 --> 00:54:48.300
این هلیکوپتر توی آزمایشگاه
پیشرانش جت ناسا طراحی شد

00:54:48.300 --> 00:54:52.500
وسیله نقلیه‌ای آزمایشی که
ثابت کنه پرواز در خارج از زمین، ممکن‌ـه

00:54:55.220 --> 00:54:59.140
اما چالش اصلی برای مهندس‌ها، جو مریخ بود

00:55:00.740 --> 00:55:04.540
مریخ خیلی جو خاصی نداره

00:55:04.540 --> 00:55:07.740
مثل زمین نیست
خیلی نازک‌تره

00:55:07.740 --> 00:55:10.100
... صرفا چندتا مولکول‌ـه که گهگداری

00:55:10.100 --> 00:55:15.540
به‌هم می‌خورن
... خیلی چیزی نیست که بهش فشار بیاری

00:55:15.540 --> 00:55:17.460
و بتونی نیروی بالابرنده به دست بیاری

00:55:17.460 --> 00:55:21.500
پس باید یه هلیکوپتر بسیار سبک داشته باشی

00:55:21.500 --> 00:55:26.020
و باید پره‌هایی داشته باشی
که خیلی خیلی سریع بچرخن

00:55:27.500 --> 00:55:28.380
[دوربین رنگی نبوغ]

00:55:28.380 --> 00:55:32.220
نبوغ که فقط برای انجام
... پنج پرواز آزمایشی کوتاه طراحی شده بود

00:55:32.220 --> 00:55:35.020
اما فراتر از انتظارات عمل کرد

00:55:36.340 --> 00:55:37.620
نور خوبه

00:55:37.620 --> 00:55:39.900
درست در مجاورت جایی هستیم
که می‌خواستیم باشیم

00:55:41.420 --> 00:55:44.260
... ماموریتش بالاخره زمانی تموم شد

00:55:44.260 --> 00:55:48.140
که پره‌هاش در پرواز 72اُم
دچار آسیب شدن

00:55:49.900 --> 00:55:52.620
... اما در طول سه سال فعالیتش روی مریخ

00:55:52.620 --> 00:55:55.180
... این هلیکوپتر پیشگام راهی جدید

00:55:55.180 --> 00:55:58.100
برای کاوش جهان‌های طوفانی
منظومه شمسی‌مون بود

00:55:59.420 --> 00:56:01.860
هلیکوپتر‌هایی مثل نبوغ
... بُعد جدیدی از کاوش

00:56:01.860 --> 00:56:04.660
روی سیاره‌های دیگه رو به وجود میارن

00:56:05.860 --> 00:56:08.500
و واقعا یه بُعد جدید

00:56:08.500 --> 00:56:10.820
خیلی مساحت بیش‌تری رو می‌شه پوشش داد

00:56:10.820 --> 00:56:13.660
به‌جای اینکه روزی چند متر جلو بری

00:56:13.660 --> 00:56:15.340
می‌تونی چند کیلومتر طی کنی

00:56:16.540 --> 00:56:19.940
همچنین می‌شه دید از بالای
یک سیاره رو داشت

00:56:19.940 --> 00:56:22.780
که خیلی فرق می‌کنه

00:56:22.780 --> 00:56:26.620
مریخ‌نوردی که روی سطح باشه
باید از سنگ و تپه بره بالا

00:56:26.620 --> 00:56:28.740
... اما با هلیکوپتری مثل نبوغ

00:56:28.740 --> 00:56:30.700
راحت می‌تونی از بالاش پرواز کنی
به همین راحتی

00:56:33.140 --> 00:56:36.020
... برای همینه که ماموریت آینده ناسا به تیتان

00:56:36.020 --> 00:56:37.820
قراره با هلیکوپتر باشه

00:56:40.900 --> 00:56:43.700
تیتان جای حیرت‌انگیزی
برای کاوش با پرنده‌ست

00:56:45.240 --> 00:56:47.390 line:20%
[آسیابک]
[برای سال 2028 برنامه‌ریزی شده]

00:56:45.220 --> 00:56:48.020
کوچک‌تره، برای همین
جاذبه‌اش کم‌تر از مریخ‌ـه

00:56:49.500 --> 00:56:51.980
اما جو ضخیم‌تری هم داره

00:56:53.340 --> 00:56:56.020
... اگه ما روی سطح تیتان بودیم

00:56:56.020 --> 00:57:00.220
... و چندتا بال و یه ماسک اکسیژن داشتیم

00:57:00.220 --> 00:57:03.660
می‌تونستیم به‌اندازه کافی
نیروی بالابرنده برای پرواز ایجاد کنیم

00:57:04.900 --> 00:57:07.020
پس می‌شه یه چیز خیلی سنگین‌تر ساخت

00:57:07.020 --> 00:57:10.860
که وسایل علمی پیچیده‌تر و کامل‌تر داره

00:57:10.860 --> 00:57:15.980
آسیابک توی یه پرواز 20، 30 دقیقه‌ای
می‌تونه چند کیلومتر رو طی کنه

00:57:15.980 --> 00:57:18.300
این رو با مریخ‌نوردها مقایسه کنید

00:57:18.300 --> 00:57:21.020
که توی چند روز، کلا صد متر حرکت می‌کنن

00:57:23.180 --> 00:57:26.340
این، به تیم آسیابک این اجازه رو می‌ده
... که با یک فضاپیما

00:57:26.340 --> 00:57:28.180
مناطق زیادی رو مشاهده کنن

00:57:31.260 --> 00:57:33.660
... ماموریت اصلی آسیابک

00:57:33.660 --> 00:57:37.500
اینه که بهمون درکی از
فرآیندهای شیمیایی تیتان بده

00:57:38.860 --> 00:57:42.140
سطح تیتان از چی ساخته شده؟

00:57:42.140 --> 00:57:46.500
... این سوال، اثر زیادی روی درک‌مون

00:57:46.500 --> 00:57:50.260
از پیچیدگی فرآیندهای شیمیایی داره

00:57:50.260 --> 00:57:53.820
... که یعنی، روی درک‌مون از شیوه

00:57:53.820 --> 00:57:57.300
شکل‌گیری حیات در نقاط دیگه جهان
تاثیر به‌سزایی داره

00:57:57.300 --> 00:58:00.420
و به‌نظرم خیلی باحال خواهد بود

00:58:00.420 --> 00:58:03.060
اصلا نمی‌تونم تصور کنم
... آسیابک قراره چه چیزهایی ببینه

00:58:03.060 --> 00:58:04.420
و ما قراره متوجه چه چیزهایی بشیم

00:58:04.420 --> 00:58:05.940
بی‌صبرانه منتظر این ماموریتم

00:58:10.900 --> 00:58:16.000
« برتر موویز – مرجع دانلود فیلم و سریال » [ bartarmoviz ]

00:58:16.030 --> 00:58:24.000
« برتر موویز – مرجع دانلود فیلم و سریال » [ bartarmoviz ]